Odraczanie wyroków przez TK paraliżuje pracę sądów
Wiadomości | Prawo 2009-07-10 16:00:08
Artykuł archiwalny
Ten artykuł jest starszy niż 12 miesięcy.
Panie prezesie, jak to jest, że Trybunał najpierw uznaje przepis za niezgodny z konstytucją, a potem postanawia, że będzie on obowiązywał jeszcze przez rok - Gazeta Prawa rozmawia z Januszem Trzcińskim, profesorem, prezesem Naczelnego Sądu Administracyjnego.
– Prawo takiego orzekania daje Trybunałowi Konstytucyjnemu art. 190 ust. 3 konstytucji. Wynika z niego, że Trybunał Konstytucyjny, orzekając o niezgodności przepisu z konstytucją, jednocześnie z jakiegoś powodu prolonguje obowiązywanie niekonstytucyjnego przepisu. Najczęściej tym powodem będzie zapobieżenie powstaniu luki w prawie. Proste rozumienie tego rozwiązania oznacza, że skoro przepis obowiązuje, to powinien być stosowany, pomimo tego że jest niekonstytucyjny. To rozumowanie oparte jest na interpretacji przepisu art. 190 ust. 3 konstytucji jako lex specialis o bezwzględnym rygorze obowiązywania. Ale jest też możliwa druga interpretacja art. 190 ust. 3, a mianowicie że postanowienie to nie jest lex specialis. Wtedy sąd nie ma bezwzględnego obowiązku stosowania niekonstytucyjnego przepisu. I takie rozwiązanie jest mi bliższe.
Czy są jakieś racjonalne powody odraczania wejścia w życie wyroków Trybunału Konstytucyjnego?
– Tak. Najczęściej sięga się w argumentacji do obawy przed powstaniem luki prawnej w okresie, zanim Sejm zgodnie z zaleceniem Trybunału Konstytucyjnego kwestię ureguluje. W niektórych sytuacjach pozwala to uniknąć wielu komplikacji. Na przykład gdyby Trybunał w sprawie wyroku dotyczącego prawa asesorów do wydawania orzeczeń sądowych nie prolongował niekonstytucyjnych przepisów, wtedy wymiar sprawiedliwości w Polsce zostałby sparaliżowany. Takie rozumowanie podzielam. Są oczywiście sytuacje odwrotne.
Czy sądy zawsze stosują przepisy, choć już wiedzą na pewno, że są sprzeczne z konstytucją? Czy wyjątkowo w jednej konkretnej sprawie można odmówić zastosowania niekonstytucyjnego przepisu, a w 100 podobnych trzeba czekać rok czy półtora ? Czy Trybunał Konstytucyjny może w przypadku pytań prawnych stosować odroczenie wejścia w życie wyroku ?
Rozmawiała Aleksandra Tarka
Więcej: Gazeta Prawna 10.07.2009 (133) – str. 9
Pełna wersja wiadomości prawno-gospodarczych – czytaj na gazeta prawna.pl.
Źródło: Gazeta Prawna 10.07.2009 (133)
